Cẩm nang Sức khỏe · 29/5/2026
Đau mắt đỏ, hay còn gọi là viêm kết mạc, là tình trạng viêm lớp màng trong suốt (kết mạc) lót mặt trong mi mắt và bao phủ phần lòng trắng của mắt. Khi kết mạc bị viêm, các mạch máu nhỏ bên trong giãn ra, khiến mắt trở nên đỏ hồng hoặc đỏ tươi đặc trưng. Đây là bệnh lý rất phổ biến, dễ lây lan và thường bùng phát thành dịch, đặc biệt trong cộng đồng trẻ em.
Đau mắt đỏ lây qua đường nào?
Bệnh có thể lây qua nhiều con đường khác nhau, tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh:
- Tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết từ mắt: Dùng chung khăn mặt, gối, kính mắt hoặc đồ dùng cá nhân với người bệnh là đường lây phổ biến nhất.
- Chạm tay vào mắt: Tay tiếp xúc với bề mặt bị ô nhiễm rồi đưa lên mắt.
- Giọt bắn trong không khí: Đặc biệt khi người bệnh hắt hơi hoặc ho ở gần.
- Nước bể bơi: Nếu hàm lượng clo không đủ, vi khuẩn hoặc virus trong nước có thể gây viêm kết mạc.
- Đường mẹ sang con: Trẻ sơ sinh có thể bị lây trong quá trình sinh thường nếu mẹ đang bị nhiễm khuẩn.
Đau mắt đỏ do virus thường lây mạnh nhất — người bệnh có thể lây cho người khác ngay từ trước khi triệu chứng rõ ràng và tiếp tục lây trong khoảng 1–2 tuần.
Nhận biết triệu chứng đau mắt đỏ
Triệu chứng thường xuất hiện ở một mắt trước, sau đó lan sang mắt còn lại:
- Mắt đỏ, có thể đỏ cả lòng trắng.
- Cộm, ngứa hoặc cảm giác như có cát trong mắt.
- Chảy nước mắt nhiều hơn bình thường.
- Ghèn (gỉ mắt) tiết nhiều, có thể là dịch trong, vàng hoặc xanh — thường dính mi mắt vào buổi sáng khi thức dậy.
- Mắt nhạy cảm với ánh sáng.
- Thị lực có thể hơi mờ tạm thời do ghèn.
Điều trị đau mắt đỏ
Cách điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh:
Do virus: Không có thuốc đặc trị, bệnh thường tự khỏi sau 1–2 tuần. Chăm sóc hỗ trợ là chủ yếu: vệ sinh mắt bằng nước muối sinh lý, chườm mát giảm khó chịu, và nghỉ ngơi.
Do vi khuẩn: Bác sĩ có thể chỉ định thuốc nhỏ mắt hoặc mỡ mắt kháng sinh. Triệu chứng thường cải thiện trong vài ngày khi dùng đúng thuốc.
Do dị ứng: Thuốc nhỏ mắt kháng histamine và tránh tiếp xúc với tác nhân gây dị ứng là biện pháp chính.
Lưu ý quan trọng:
- Không tự ý dùng thuốc nhỏ mắt có corticoid khi chưa có chỉ định bác sĩ.
- Không đắp lá trầu hoặc các chế phẩm dân gian lên mắt — có thể gây nhiễm khuẩn thêm.
- Không đeo kính áp tròng khi đang bị viêm kết mạc.
Phòng tránh lây lan
- Rửa tay thường xuyên và kỹ, đặc biệt sau khi chạm vào mắt.
- Không dùng chung khăn mặt, gối hoặc đồ dùng cá nhân.
- Tránh chạm tay lên mắt.
- Giặt ga gối, khăn mặt thường xuyên bằng nước nóng trong thời gian bệnh.
- Nghỉ học, nghỉ làm khi đang trong giai đoạn lây cao.
- Thay và vệ sinh kính mắt thường xuyên.
Đau mắt đỏ thường lành tính nhưng cũng có thể gây biến chứng nếu không được chăm sóc đúng. Tại Trung tâm Y khoa Kỳ Hòa, bác sĩ nhãn khoa sẵn sàng thăm khám, xác định nguyên nhân và tư vấn điều trị phù hợp để bạn hồi phục nhanh chóng và không lây bệnh cho người thân.
